6-1.1. Wprowadzenie

Środowisko pracy jest swego rodzaju środowiskiem nienaturalnym, wytworzonym przez człowieka [1]. Aktywność produkcyjna powoduje ryzyko zawodowe [2] związane z pojawieniem się wielu grup zagrożeń występujących w środowisku pracy lub zależnych od sposobu wykonywania pracy, które dla człowieka mogą okazać się niebezpieczne, uciążliwe, a nawet szkodliwe [3] (6-1. slajd 1).

 6-1. slajd 5

6-1. slajd 1

Mogą to być następujące grupy zagrożeń:

  • chemiczne,
  • fizyczne,
  • biologiczne,
  • psychofizjologiczne.

Zagrożenia chemiczne można podzielić na:

  • toksyczne,
  • drażniące,
  • uczulające,
  • rakotwórcze,
  • mutagenne,
  • upośledzające funkcje rozrodcze.

Zagrożenia fizyczne można podzielić na:

  • mechaniczne,
  • prąd elektryczny,
  • hałas (słyszalny, infradźwiękowy i ultradźwiękowy),
  • drgania mechaniczne,
  • nielaserowe promieniowanie optyczne (nadfioletowe, widzialne i podczerwone),
  • promieniowanie laserowe,
  • pola elektromagnetyczne,
  • promieniowanie jonizujące,
  • pyły nietoksyczne,
  • obciążenie techniczne.

Zagrożenia biologiczne można podzielić na:

Zagrożenia psychofizjologiczne można podzielić na:

  • obciążenie fizyczne:
    • statyczne
    • dynamiczne
  • obciążenie psychiczne.

W procesie pracy człowiek oddziałuje bezpośrednio lub pośrednio na szeroko rozumiane przedmioty pracy (narzędzia, maszyny, oprzyrządowanie i wyposażenie stanowisk pracy, surowce, materiały i półfabrykaty stałe lub płynne, wyroby gotowe itp.), które w strefach swojego naturalnego oddziaływania stanowią potencjalne źródła zagrożeń mechanicznych (w następstwie swoich oddziaływań), mogących powodować - głównie urazy (6-1. slajd 2).

 (6-1. slajd 6)

6-1. slajd 2

Zagrożenie urazami powstaje wówczas, gdy na człowieka oddziałują lub mogą oddziaływać przedmioty pracy lub podmioty otoczenia  (6-1. slajd 3).

 (6-1. slajd 7)

6-1. slajd 3

Do takich oddziaływań (następstw występowania zagrożeń) zaliczyć: uderzenia, przecięcia, zmiażdżenia, przebicia. Powstające urazy mechaniczne ciała człowieka (szkody) mogą być również być spowodowane takimi zdarzeniami, jak poślizgnięcie się na posadzce czy upadek z wysokości.

Zagrożenia mechaniczne powodujące wymienione następstwa stanowią istotną i specyficzną grupę wśród zagrożeń fizycznych występujących w procesie pracy. Do tej grupy należą wszelkie zagrożenia fizyczne, które mogą doprowadzać do urazów, a nawet śmierci, powodowanych mechanicznym działaniem na człowieka maszyn lub innych przedmiotów pracy, bądź ich części, a także poślizgnięciem, potknięciem lub upadkiem.

Urazy o charakterze mechanicznym są również powodowane przez gorące lub zimne powierzchnie [4,5] oraz żrące substancje, z którymi może stykać się człowiek w procesie pracy.