2-7. Choroby zawodowe - przyczyny występowania i skutki
Kazimierz Marek, Jacek Krajewski
2-7.7. Skutki ekonomiczne chorób zawodowych
Istniejące przepisy prawne zapewniają świadczenia finansowe związane z rozpoznaniem i stwierdzeniem choroby zawodowej. Na wynikające z tych świadczeń koszty składa się wiele elementów. Można je podzielić na koszty bezpośrednie i pośrednie.
Na koszty bezpośrednie składają się następujące elementy:
- czasowa niezdolność do pracy występująca w 20 ÷ 30% ogółu przypadków,
- trwałe lub czasowe przeniesienie na inne stanowisko pracy, dotyczące kilkunastu procent ogółu przypadków,
- stały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu; z tego tytułu wypłacane jest świadczenie jednorazowe, którego wysokość zależy od ustalonego procentu utraty zdrowia; świadczenia wypłacane z tego tytułu stanowią jedną z najważniejszych składowych kosztów związanych z chorobami zawodowymi,
- reny inwalidzkie; otrzymuje je pond 60% chorych na choroby zawodowe; są to najczęściej świadczenia trwałe, wypłacane do końca życia.
Istniejące informacje i dane statystyczne pozwalają na obliczenie kosztów bezpośrednich chorób zawodowych. Wysokość tych kosztów zmienia się corocznie w zależności od liczby uprawnionych do świadczeń.
Drugi rodzaj kosztów związanych z chorobami zawodowymi są to koszty pośrednie, których wysokość jest trudniejsza do obliczenia.
Koszty te tworzą:
- badania okresowe pracowników prowadzone w celu oceny skutków zdrowotnych narażenia na szkodliwości środowiska pracy
- badania specjalistyczne w jednostkach właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych oraz wszystkich przypadków podejrzeń o choroby zawodowe; koszty te są bardzo duże i nie zostały dotąd oszacowane
- leczenie chorób zawodowych i ich powikłań - ambulatoryjne, szpitalne i sanatoryjne.
Skutki ekonomiczne chorób zawodowych są bardzo duże i obciążają w istotny sposób budżet państwa, pracodawców i całe społeczeństwo. Świadomość tych kosztów powinna uzasadniać wzmożenie wysiłków i nakładów na działalność profilaktyczną ze strony wszystkich ogniw systemu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracującymi.