6-7.7. Czynniki decydujące o jakości widzenia

6-7.7.2. Rozkład luminancji

Dla danego poziomu natężenia oświetlenia różnice w luminancji wynikają z różnic w odbiciach strumienia świetlnego od powierzchni. Poniżej przedstawiono zalecane zakresy luminancji dla wybranych sytuacji:

  • preferowana luminancja zadania wzrokowego (przedmiotu pracy): 100 ÷ 500 cd/m2
  • preferowana luminancja otoczenia ogólnego (ścian i sufitu): 50 ÷ 300 cd/m2
  • preferowana luminancja tła: 50 ÷ 250 cd/m2.

Luminancja tła jest to luminancja obszaru, na którym występuje przedmiot pracy, tj. luminancja bezpośrednio granicząca z luminancją zadania wzrokowego. Natomiast luminancja otoczenia ogólnego jest to luminancja nie granicząca bezpośrednio z luminancją zadania wzrokowego. Luminancja otoczenia określonego zadania wzrokowego powinna być, jeśli to możliwe, mniejsza niż luminancja samego zadania, ale nie mniejsza niż 1/3 jej wartości. Zarówno wartość luminancji ścian, jak i luminancji zadania wzrokowego jest zależna od poziomu natężenia oświetlenia jakiego wymaga dana czynność. Przy założeniu, że mieści się on w przedziale od około 500 do 1 000 lx, luminancja ścian powinna wynosić odpowiednio od 50 do 100 cd/m2. Typowe wartości współczynnika odbicia ścian potrzebne do uzyskania tych wartości luminancji są zawarte w przedziale między 0,5 a 0,8. Wartość luminancji sufitu powinna być duża na tyle, aby we wnętrzu było stworzone przyjemne, ogólne wrażenie oraz zminimalizowane kontrasty jaskrawości między sufitem a każdą oprawą oświetleniową na nim zamocowaną. Aby sufit nie powodował odbić, jego luminancja nie powinna być większa od 500 cd/m2. Natomiast z punktu widzenia satysfakcji wzrokowej są preferowane wartości od 100 do 300 cd/m2. Zaleca się poza tym, aby średnia luminancja sufitu była większa o około 20 ÷ 30% od średniej luminancji ścian, czyli luminancja otoczenia ogólnego powinna być na tyle duża, aby był zapewniony odpowiedni poziom adaptacji oczu i wytworzony odpowiedni nastrój we wnętrzu. Wynika stąd, że luminancja tła i otoczenia nie powinny być zbyt małe w stosunku do luminancji zadania wzrokowego, przy jednoczesnym spełnieniu warunku, że nie może występować zbyt duży kontrast między przedmiotem pracy i jego tłem.