6-10. Aerozole

6-10.8. Literatura

  1. Jankowski T.: Aerozole w środowisku pracy. Warszawa, CIOP-PIB 2025.
  2. Czynniki szkodliwe w środowisku pracy – wartości dopuszczalne 2024. Pod red. M. Pośniak, Warszawa, CIOP-PIB, 2024.
  3. Pośniak M., Zapór L., Oberbek P., Miranowicz-Dzierżawska K., Skowroń J., Jankowski T.: Emerging chemical risks in the working environment, (Pod red.: Pośniak M.), CRC Press / Taylor & Francis Group, 2020.
  4. Azbest i inne naturalne włókna mineralne. Kryteria Zdrowotne Środowiska. Tom 53, Warszawa, PZWL 1990.
  5. Bujak-Pietrek S. I in. Pyły drewna. Wytyczne dla pracodawców, pracowników i służb związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy. IMP, 2022.
  6. Bhardwaj, V.; Kaushik, A. Biomedical Applications of Nanotechnology and Nanomaterials. Micromachines, 8, 298, 2017.
  7. Jeevanandam, J.; Barhoum, A.; Chan, Y.S.; Dufresne, A.; Danquah, M.K. Review on nanoparticles and nanostructured materials: history, sources, toxicity and regulations. Beilstein journal of nanotechnology, 9, 1050-1074, 2018.
  8. ISO/TS 80004-1:2023. Nanotechnologies - Vocabulary - Part : Core vocabulary.
  9. Asbestos: Toxcological profile for asbestos: Atlanta, US Department of Health and Human Services, 1993.
  10. Holt P. E.: Inhaled dust and disease. Chichester, Wiley, 1987.
  11. PN-Z-04008-7:2002 Zasady pobierania próbek powietrza i wykonywania pomiarów niezbędnych do oceny narażenia zawodowego na substancje chemiczne i pyły przemysłowe.
  12. PN-Z-04008-7:2002/Az1:2004. Ochrona czystości powietrza. Pobieranie próbek. Zasady pobierania próbek powietrza w środowisku pracy i interpretacji wyników.
  13. PN-EN 689+AC:2019. Narażenie na stanowiskach pracy - Pomiary narażenia inhalacyjnego na czynniki chemiczne - Strategia badania zgodności z wartościami dopuszczalnymi.
  14. PN-EN 481:1998. Atmosfera miejsca pracy. Określenie składu ziarnowego dla pomiaru cząstek zawieszonych w powietrzu.
  15. Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 czerwca 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz.U. 2024, poz. 1017).
  16. PN-88/Z-04202/02. Ochrona czystości powietrza. Badania zawartości azbestu. Oznaczanie stężenia liczbowego respirabilnych włókien azbestu na stanowiskach pracy metodą mikroskopii optycznej. (norma wycofana bez zastąpienia)
  17. PN-Z-04507:2022-05. Ochrona czystości powietrza. Oznaczanie frakcji wdychalnej aerozolu na stanowiskach pracy metodą grawimetryczną.
  18. PN-Z-04508:2022-05. Ochrona czystości powietrza. Oznaczanie frakcji respirabilnej aerozolu na stanowiskach pracy metodą grawimetryczną.
  19. Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 9 września 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy związanej z występowaniem w miejscu pracy czynników chemicznych (Dz.U 2016, poz. 1488 z póżn. zm.).
  20. Rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy z dnia 2 lutego 2011 r. (Dz.U. Nr 33, poz. 166 z późn. zm.).
  21. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 26 lipca 2024 r. w sprawie substancji chemicznych, ich mieszanin, czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym, mutagennym lub reprotoksycznym w środowisku pracy (DZ.U. 2024, poz. 1126) 
  22. Ustawa z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach (Dz.U. 2011, nr 63, poz. 322 z póżn. zm.).
  23. PN-N-18002:2011 Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego.
  24. Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 4 listopada 2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 2021 poz. 2088).
  25. Industrial Ventilation: A Manual of Recommended Practice for Design, 31th Edition, Cincinnati, ACGiH, 2025.
  26. PN-EN ISO 16890-1:2017-01 Przeciwpyłowe filtry powietrza do wentylacji ogólnej - Część 1: Specyfikacje techniczne, wymagania i system klasyfikacji skuteczności określony na podstawie wielkości cząstek pyłu (ePM).
  27. PN-EN ISO 16890-2:2017-01 Przeciwpyłowe filtry powietrza do wentylacji ogólnej - Część 2: Pomiar skuteczności filtracji w funkcji wymiaru cząstek oraz oporu przepływu powietrza (zastąpiona PN-EN ISO 16890-2-01:2023).
  28. PN-EN ISO 16890-3:2017-01 Przeciwpyłowe filtry powietrza do wentylacji ogólnej - Część 3: Określanie skuteczności filtracji metodą grawimetryczną i oporu przepływu powietrza w zależności od masy zatrzymywanego pyłu (zastąpiona PN-EN ISO 16890-3-02:2025).
  29. PN-EN ISO 16890-4:2017-01 Przeciwpyłowe filtry powietrza do wentylacji ogólnej - Część 4: Metoda kondycjonowania mająca na celu wyznaczenie minimalnej badawczej skuteczności filtracji w funkcji wymiaru cząstek (zastąpiona PN-EN ISO 16890-4-01:2023).
  30. PN EN 779:2012. Przeciwpyłowe filtry powietrza do wentylacji ogólnej. Określanie parametrów filtracyjnych (norma wycofana i zastąpiona PN-EN ISO 16890-1:2017-01).
  31. ISO 12103-1:2024 Road vehicles — Test contaminants for filter evaluation — Part 1: Arizona test dust.
  32. PN-EN ISO 21083-1:2019-01 Metoda badania skuteczności materiałów filtrujących powietrze ze sferycznych nanomateriałów – Część 1: Zakres wielkości od 20 nm do 500 nm.
  33. PN-EN 1822-1:2019. Wysokoskuteczne filtry powietrza (EPA, HEPA i ULPA) Cześć 1: Klasyfikacja, badanie parametrów, znakowanie.
  34. ISO 29463-1:2024 High efficiency filters and filter media for removing particles in air — Part 1: Classification, performance, testing and marking.
  35. PN-EN ISO 29462:2023-02 Badanie w warunkach terenowych urządzeń filtracyjnych i systemów stosowanych w wentylacji ogólnej w celu określenia ich skuteczności oczyszczania w odniesieniu do wymiarów cząstek i oporów przepływu powietrza.